Liberale Theologie

Cursus in het kort:
Nieuw Hydepark, Doorn
4 ECTS
Cursus in het kort:
Cursuscode
D222312
Locatie
Nieuw Hydepark, Doorn
ECTS
4 ECTS
Docenten
Prof. Dr. Rick Benjamins
Kosten
€ 1150
Max. aantal deelnemers
15
Datum
28 februari 2023
11 april 2023
30 mei 2023
Deadline inschrijving
17 januari 2023

In deze cursus ontdekken deelnemers de mogelijkheden die een liberale, open of ruimzinnige theologie biedt om in te gaan op de uitdagingen van vandaag. De liberale theologie heeft steeds aansluiting gezocht bij de moderne cultuur en wilde duidelijk maken dat het christendom voor die cultuur van belang is. In drie dagen gaat u in stappen door in de manier waarop die theologie zich in gesprek met haar omgeving heeft veranderd en ontwikkeld.

In de eerste stap staat Schleiermacher centraal, de ‘kerkvader van de negentiende eeuw’. Schleiermacher maakt aan zijn verlichte tijdgenoten duidelijk dat zij op verkeerde gronden afwijzend staan tegenover de religie en het christelijk geloof. Zij associëren het geloof met ‘zeker weten’ en met ‘morele voorschriften’. Dat is niet de kern van religie en geloof volgens Schleiermacher. De kern van geloof en religie liggen in ontvankelijkheid. Wij bespreken in hoeverre het religie-begrip van Schleiermacher nu nog behulpzaam is. 

De tweede stap concentreert zich op Tillich. In de twintigste eeuw ziet Paul Tillich dat veel mensen in tijden van existentialisme en twijfel het geloof zijn kwijt geraakt. De christelijke taal landt niet meer. Tillich wil duidelijk maken dat mensen onder het ongeloof en de twijfel nog steeds in contact staan met God, die hij beschrijft als een ‘God boven God’. Dat is een God die als grond van het Zijn in de diepte in mensen werkt als macht die hen het bestaan laat bevestigen, ondanks twijfel en ongeloof. Wij bezien in hoeverre de theologie van Tillich nu nog aansluiting kan vinden.

De derde stap richt zich op hedendaagse theologen die zich bevinden na de zogenaamde dood van God. Een God van daarboven die soeverein beschikt en het wereldgebeuren leidt, heeft afgedaan. Ook de atheïstische kritiek, die precies die God ontkende, is daarmee irrelevant geworden. Het christendom en het moderne denken staan beide onder kritiek, maar kunnen ook beide bouwstenen aanleveren om in een postmoderne, postchristelijke, postseculiere context opnieuw open te staan voor een ‘God na God’.    

In alle drie stappen gaat het om theologen die de cultuur van hun tijd peilen en in hun theologie verwoorden wat het christelijk geloof, aansluitend bij die culturele context, te zeggen heeft.

  • Doelgroep

    Predikanten, geestelijk verzorgers en kerkelijk werkers met een interesse in verdiepende teksten en verhelderende concepten.

  • Doelstellingen

    De deelnemers aan deze cursus krijgen inzicht in de ontwikkeling van de liberale theologie en haar belangrijkste uitgangspunten. Met behulp van belangrijke concepten kunnen ze ontwikkelingen in de huidige cultuur herkennen en  benoemen. Aan de hand van een aantal belangrijke theologen krijgen ze instrumenten in handen om het geloof voor (post)moderne mensen opnieuw ter sprake te brengen.

  • Competenties

    Hermeneutische bekwaamheid, academische bekwaamheid, verbindende bekwaamheid,  missionaire bekwaamheid, levensbeschouwelijke bekwaamheid

  • Opzet

    Deelnemers starten het traject van deze cursus in januari 2023. Ze beluisteren hoorcolleges en bestuderen literatuur die wordt besproken in bijeenkomsten op 28 februari, 11 april en 30 mei zodat zij steeds ca. 6 weken hebben om zich in de stof te verdiepen. Het traject omvat daarmee drie stappen, die steeds met een bijeenkomst worden afgesloten.

  • Voorbereiding

    Deelnemers bereiden zich individueel voor aan de hand van hoorcolleges op MP3 bestanden en literatuur. Tijdens 3 bijeenkomsten wordt de stof in onderling gesprek verwerkt en toegepast.   

  • Toetsing

    De toetsing vindt plaats aan de hand van een reflectieverslag. Aan het begin van het traject formuleren de deelnemers hun leer- of ontwikkelvraag. Wat willen zij te weten komen, in de vingers krijgen, of leren beheersen? Die vraag mag dogmatisch georiënteerd zijn, meer cultureel gericht zijn, of op de beroepspraxis zijn afgestemd. Na elke bijeenkomst schrijven de deelnemers binnen drie dagen in 500 tot 750 woorden een verwerkingsverslag, waarin zij aangeven in hoeverre de bestudeerde stof voor hun vraag inzicht of antwoord heeft gegeven. De samengevoegde verslagen worden met een nabeschouwing van max. 500 woorden binnen twee weken na de laatste bijeenkomst als eindwerkstuk ingediend      

  • Literatuur

    • Hoorcollege inleiding Schleiermacher
    • Artikel ‘Schleiermacher’ door Theodore Vial, in: Oppy & Trakakis, Nineteenth-Century Philosophy of Religion
    • Tweede rede uit Schleiermachers ‘Reden over de religie’.
    • Hoorcollege inleiding Tillich
    • Artikel ‘Paul Tilich’ door William L. Rowe, in: Oppy & Trakakis, Twentieth-Century Philosophy of Religion
    • Twee artikelen uit Paul Tillich, ‘Theology of Culture’.
    • Hoorcollege over Postmodern, postseculier, postkoloniaal.
    • Hoorcollege inleiding Kearney, Caputo, Keller
    • Hoofdstuk 7 uit Rick Benjamins ‘Boven is onder ons: Een theologie van God na God’ (te verschijnen in 2022). 
  • Docenten

    Prof. Dr. Rick Benjamins

  • Studiebelasting

    4 ECTS:

    • Voorbereidende hoorcolleges en literatuurstudie voor elke bijeenkomst 24 uur, totaal 72 uur
    • Bijeenkomst per keer 6 uur, totaal 18 uur
    • Reflectieverslagen 12 uur

    SKGV

    Deze cursus is bij de Stichting Kwaliteitsregister Geestelijk Verzorgers geaccrediteerd voor:
    Vakbekwaamheid: 8,5 punt PE

  • Data en locatie

    De cursus vindt plaats op de volgende drie dagen:

    • 28-2-2023
    • 11-4-2023
    • 30-5-2023

    Locatie:  Nieuw Hydepark, Doorn

  • Inschrijven

    Deadline voor inschrijven is 17 januari 2023
    Bij aanmelden via Osiris: kies collegejaar '2022-2023'

    Bij annuleren:
    Onze annuleringsregeling vindt u op de pagina Overige informatie en voorwaarden

  • Kosten

    De cursuskosten bedragen  €1150.

    Voor predikanten die nog (minimaal) 4 punten hebben in het kader van het aangestuurde deel van de PE wordt deze cursus volledig door de kerk betaald. 

Cookies

We vinden het belangrijk om je daar goed over te informeren. Cookies helpen ons je ervaring op onze website te verbeteren. Functionele cookies dragen bij aan een soepel draaiende website. Analytische cookies bieden ons inzicht in hoe gebruikers de website gebruiken. Met marketing-cookies kunnen we je op basis van je websitebezoek gepersonaliseerde inhoud bieden.