Geestelijke begeleiding

Cursus in het kort:
Doorn en Nijmegen
22 ECTS
Cursus in het kort:
Locatie
Doorn en Nijmegen
ECTS
22 ECTS
Docenten
Petra Galama,
nader bekend te maken
Kosten
€ 9150
Max. aantal deelnemers
12
Datum
14 februari 2023 : online introductiebijeenkomst
1 t/m 30 mei 2023 : Intakegesprekken
6 september 2023 : Start opleiding (onder voorbehoud)

2-jarige deeltijdopleiding Geestelijke Begeleiding

Geestelijke begeleiding is present zijn bij mensen op de weg van hun diepste godsverlangen in relatie tot zichzelf, tot een ander mens en tot God. Deze beproefde begeleidingswijze heeft veel te bieden in de hedendaagse context waarin mensen zoeken naar betrouwbare verheldering van hun levenservaring, verdieping van de relatie tussen ik en jij, en betekenisgeving aan hun godservaring. 

Gave en professie

De opleiding Geestelijke Begeleiding leert je mensen te begeleiden bij de bewustwording van zichzelf en van de bewogenheid door God in hun leven. Begeleiding geven vanuit het bewustzijn van Gods werking in ieder mens en vanuit het perspectief dat God de eigenlijke begeleider is, noemen we mystagogie. Je leert mystagogische competenties te beoefenen vanuit een grondhouding van vertrouwen en ontvankelijkheid.

Geestelijke begeleiding is gave én professionalisering. Oog krijgen voor Gods gave vraagt aandacht voor wat zich in die gave aan jou voltrekt en hoe jij daarin je eigenheid kan ontwikkelen. Want jij mag een instrument zijn waarmee God een ander begeleidt op zijn of haar eigen weg. Daartoe leer je professioneel te reflecteren op jouw eigen spiritualiteit en die van anderen.

Wat deze opleiding bijzonder maakt is de aandacht om in geïnspireerde verstilling de weg naar binnen te gaan. Je krijgt de tijd om bij jezelf stil te staan en te reflecteren op de weg die God met jou wil gaan. Om zo vanuit je innerlijke bron de ander tegemoet te treden in de begeleidingsvraag die haar of hem bezig houdt.

Deelnemers volgen colleges rond spiritualiteit en de mystieke traditie aan het Titus Brandsma Instituut in Nijmegen en tweedaagse practica in Het Brandpunt in Doorn. De opleiding valt onder de verantwoordelijkheid van het Kenniscentrum voor Theologie van de Protestantse Theologische Universiteit.

Wat je leert

In de opleiding leer je:

  • begeleiden vanuit het perspectief dat God de eigenlijke begeleider is
  • spiritualiteit en mystiek vertalen naar de praktijk van de begeleiding
  • reflecteren op het proces van de geestelijke weg, bij jezelf en bij de ander
  • een houding van vertrouwen en innerlijke vrijheid te ontwikkelen
  • een diversiteit aan begeleidingsvormen en –vaardigheden
  • Doel van de opleiding

    Doel van de opleiding is het verwerven van kennis en het ontwikkelen van vaardigheden en attitudes om een ander te kunnen begeleiden op zijn of haar geestelijke weg; vanuit het perspectief dat God de eigenlijke begeleider is. Dit geheel van kennis, vaardigheden en attitudes vatten we samen onder het begrip mystagogische competentie. Het gaat in de Opleiding Geestelijke Begeleiding concreet om het verwerven en integreren van het volgende:

    Kennis van

    • christelijke tradities van spiritualiteit en mystiek, in openheid naar andere spirituele tradities
    • verschillende perspectieven en taalvelden van geestelijk begeleiding
    • het proces van de geestelijke weg, waaronder de dynamiek van omvorming
    • herkennen van spanningsvelden; zoals tussen eigen autonomie en wachten op God, weten en niet-weten, twijfelen en vertrouwen

    Vaardigheden

    • het levensverhaal open luisteren naar God toe
    • begeleidingsvormen en -vaardigheden als in stilte luisteren en luisteren naar het verlangen
    • het niet-weten verstaan als gids op de weg
    • onderscheiding van dynamiek die leidt naar het wezenlijke

    Houding

    • ontvankelijkheid en vertrouwen die zich uit in innerlijke vrijheid en ruimte geven aan jezelf en de ander
    • herkennen van jouw persoonlijke competenties en eigenheid als begeleider
    • kunnen verwoorden van je eigen motivatie als geestelijk begeleider
    • ontwikkelen van een eigen visie op geestelijke begeleiding
    • contemplatief leven in menswording, gebed, meditatie, verbondenheid met de natuur
  • Competenties

    De opleiding Geestelijke Begeleiding is gericht op het ontwikkelen van de mystagogische competentie. Concreet zijn er een aantal attitudes die specifiek de geestelijke begeleiding kleuren en als zodanig aandacht krijgen in de opleiding:

    • luisteren vanuit stilte en niet-weten
    • leren niet te doen, niet oordelen, het 'ontleren' van vanzelfsprekende mindsets
    • durven toegaan naar de pijn, de angst, de rafeligheid
    • herkennen van omvorming in ontvankelijkheid, vrijheid, liefde, vertrouwen
    • aandacht voor spirituele praxis en contemplatie
    • geworteld zijn in de eigen spirituele traditie met openheid naar andere tradities
  • Doelgroep en ingangseisen

    Om in deze opleiding uit te groeien tot een professionele geestelijk begeleider, moeten kennis, vaardigheden en attitudes in de basis al aanwezig zijn in de deelnemers. Deelnemers beschikken aantoonbaar over

    • reflectievermogen
    • kennis van de christelijke traditie
    • basisvaardigheden van gesprekstechnieken
    • een afgeronde universitaire of HBO-opleiding (bij voorkeur theologie) en enkele jaren werkervaring
    • enige praktijkervaringen met begeleiding
    • ervaring met het ontvangen van geestelijke begeleiding (of de bereidheid deze voorafgaand aan de opleiding te ontvangen.

    Zie voor meer informatie over het ontvangen van geestelijke begeleiding de website van het netwerk geestelijke begeleiding of de website van de beroepsvereniging Gaandeweg.

  • Opzet en data en locaties

    In het eerste jaar van de opleiding volg je twee reeksen van elk acht colleges aan het Titus Brandsma Instituut. De colleges zijn ook online te volgen, maar het wordt van de deelnemers verwacht om minimaal zes van de acht colleges op locatie aanwezig te zijn. 

    De colleges worden afgewisseld met vier tweedaagsen met een veelzijdige programmering. Accent ligt op ervaren wat het betekent om begeleiding te ontvangen. Iedere deelnemer heeft gedurende het eerste jaar zes gesprekken met een geestelijk begeleider over de eigen geestelijke weg. Dit jaar besluit met een ‘kloosterweekend’, waarin de overgang wordt gemaakt van ontvangen naar geven van begeleiding.

    Ook in het tweede jaar volg je twee reeksen van acht colleges en daarnaast vijf tweedaagse practica waarin je leert begeleiding te geven. In het tweede jaar onderneem je bovendien stageactiviteiten (op je eigen werkplek) en ontvangt daarover zes gesprekken met een mentor.

    De colleges aan het Titus Brandsma Instituut geven enerzijds theoretische verdieping in relatie tot het brede veld van mystiek en spiritualiteit en hun maatschappelijke doorwerking. Anderzijds wordt de kennis praktisch gemaakt voor eigen vaardigheden.

    In de tweedaagse practica verken je samen met je mede-cursisten op een veelzijdige manier de praktijk van het ontvangen en geven van begeleiding. Je schrijft en reflecteert op je autobiografie, ervaart creatieve vormen van spirituele praxis, je mediteert en wandelt in de bossen, je oefent op speelse wijze begeleidingsgesprekken. Je krijgt inzicht in jouw wijze van begeleiden en leert vertrouwen in jezelf. Je luistert zo dat je oor krijgt voor het eigene van de mystagogische begeleiding.

    De colleges vinden plaats op woensdagen van 10.00 - 12.00 bij het Titus Brandsma instituut, locatie Stijn Buysstraat 11, Nijmegen.
    De practica vinden plaats bij Het Brandpunt, Postweg 18, Doorn.

    De start van de opleiding is woensdag 6 september 2023.
    Het overzicht van data volgt hier binnenkort.

  • Colleges

    In de colleges worden de volgende thema’s verkend en belicht vanuit twee invalshoeken: tekstcollege en thematiekcollege.

    1. Begeleiding op de geestelijke weg (najaar 2023)
    In het concrete leven van mensen voltrekt zich het geestelijk leven van de mens als een weg, een zoektocht vol ervaringen, aarzelingen, leermomenten en nieuwe ontdekkingen. Deskundige geestelijk begeleiders zijn in staat om mensen te helpen op deze weg. Hierin speelt wederkerigheid een belangrijke rol.
    In deze collegereeks gaat het enerzijds om het vergroten van kennis, inzicht en vaardigheden om ervaringen op de geestelijke weg en verwoordingen daarvan te herkennen en te duiden. Anderzijds vergroot u uw inzicht in wat geestelijke begeleiding is.

    2. Het spirituele proces (voorjaar 2024)
    De geestelijke weg voltrekt zich als een spiritueel proces. Om zicht te krijgen op spirituele bewustwordings- en omvormingsprocessen is het behulpzaam om vertrouwd te raken met centrale thema’s uit de spirituele traditie.
    In deze collegereeks staan we vanuit het oogpunt van geestelijke begeleiding stil bij een aantal van deze centrale thema’s, zoals omvorming en onderscheiding (ook wel genoemd ‘opmerkzaamheid’ of ‘de onderscheiding der geesten’). U vergroot hiermee uw zicht op spirituele processen.

    3. Maatschappelijke spiritualiteit (najaar 2024)
    De geestelijke weg voltrekt zich in het gewone leven, midden in de samenleving. We leven in verbondenheid met anderen; mensen met wie we samenwerken; buren en vrienden; geestverwanten; mensen die we ontmoeten. We vervullen daarin ook verschillende rollen. Wat betekent dit voor het gaan van de geestelijke weg? Hoe verhoudt het innerlijk leven zich tot het uiterlijke leven? Waar schuurt het? Waar groei je aan? Wat houdt je op koers?
    In deze collegereeks leert u vanuit het oogpunt van geestelijke begeleiding kijken naar spiritualiteit in het maatschappelijk leven.

    4. Passie en toewijding (voorjaar 2025)
    Een belangrijke voedingsbodem voor spiritualiteit is het ontdekken van wat je ten diepste raakt, waar je enthousiast van wordt, waar je warm voor loopt. Hoe houd je hier contact mee in tijden van crisis? En hoe houd je het uit als je het contact hiermee verloren bent? In de spiritualiteit zijn passie en toewijding belangrijke thema’s.
    In deze collegereeks vergroot u uw inzicht in passie en toewijding op de geestelijke weg en in begeleidingsprocessen.

    Docenten:
    Onder andere: Inigo Bocken, Anne-Marie Bos, Krijn Pansters, Ad Poirters en Edwin van der Zande

  • Practica

    In het eerste jaar staat in de practica het begeleiding ontvangen centraal. Thema’s van de tweedaagsen zijn dan:

    1. Verkenning van de persoonlijke en professionele spirituele praxis en beleving
    2. Wat betekent het geestelijke begeleiding te ontvangen
    3. Zelfkennis en geestelijke begeleiding
    4. Mystiek en geestelijke begeleiding
    5. Van ontvangen naar geven van geestelijke begeleiding

    Inbreng studenten eerste jaar:

    • spirituele autobiografie
    • boekbespreking geestelijke begeleiding
    • spirituele praxis

    In het tweede jaar maken we de slag naar begeleiding geven. Thema’s van de tweedaagsen zijn dan:

    1. Contact maken met de vraag in geestelijke begeleiding.
    2. Wat is geestelijke begeleiding voor mij, vanuit mijn theologische en mystagogische mensvisie? Verkenning vanuit een specifieke traditie, bijvoorbeeld benedictijns, ignatiaans, keltisch.
    3. Lichamelijkheid, intimitiet en verlangen. Onderlinge geestelijke begeleiding en mystagogische directiviteit.
    4. Onderlinge geestelijke begeleiding en mystagogische directiviteit.
    5. Onderlinge geestelijke begeleiding en mystagogische directiviteit.

    Inbreng studenten tweede jaar:

    • preek of casus beschrijving
    • spirituele praxis

    Onderdelen in beide jaren

    • meditatie
    • mystieke tekstlezing (mystagogie)
    • onderlinge geestelijke begeleiding
    • thematisch luistergesprek over een thema
    • emmaus wandeling
    • stille tijd voor zichzelf
    • aandacht voor mystagogische competenties
    • aandacht voor eigenheid
  • Toetsing

    Elke collegereeks wordt afgesloten met een werkstuk.

    Ter afronding van de practica schrijven de deelnemers twee procesverslagen, te weten over de eigen ontwikkeling gedurende de opleiding én een reflectie op de begeleidingspraktijk waarin de integratie van inzichten, vaardigheden en attitudes tot uitdrukking komt.

  • Studielast

    De studielast voor de opleiding is gesteld op 620 uur (22 ECTS) in twee jaar. De opleiding is erkend als specialisatie in het kader van de permanente educatie (PE) van de Protestantse Kerk in Nederland. Deelname aan de opleiding geeft eenmalig vrijstelling voor een PE-cyclus van vijf jaar. De tijdsinvestering bedraagt gemiddeld over het hele jaar één à anderhalve dag per week.

  • Kosten

    De kosten van het geheel van de opleiding Geestelijke Begeleiding bedragen voor 2023-2025 €9.150. In het kader van de PE kan een vergoeding van een deel van de studiekosten worden aangevraagd bij de commissie van de PKN. Dit is maximaal een bedrag van € 2250. Dat is de anders door de kerk te betalen bijdrage aan de aangestuurde voortgezette nascholing. Meer informatie vindt u op de website van de PKN onder kosten permanente educatie. Ook is er de mogelijkheid om een bijdrage te vragen van diverse fondsen.

  • Informatiebijeenkomst

    Op dinsdag 14 februari vindt een online informatiebijeenkomst plaats waarin docenten uit de opleiding voorlichting geven over de opzet en inhoud van de tweejarige opleiding die start in september 2023. Tevens ontvang je informatie over de praktische zaken en aanmeldingsprocedure. Er is er voldoende ruimte voor vragen. 

    Opgeven voor de Informatiebijeenkomst

  • Aanmelding en intake

    De inschrijving voor de intake is gestart. Heeft u belangstelling voor deelname aan de opleiding in 2023-2025 dan kunt u zich aanmelden via de aanmeldknop 'Schrijf u in'. U komt dan op een formulier uit waarmee u zich aanmeldt voor de intakegesprekken. Deze inschrijving is vrijblijvend. U reserveert hiermee een plaats voor de gesprekken. 

    In mei 2023 vinden de intakegesprekken plaats. We maken met u een afspraak daarvoor. U ontvangt van tevoren een brief met een toelichting over de voorbereiding voor en het verloop van het intakegesprek. Na het passeren van de intake kunt u zich definitief voor de opleiding inschrijven. 

    Op 14 februari vindt een online introductiebijeenkomst plaats van 14.30-16.00u waarin nformatie over de opleiding gedeeld wordt. U kunt hier eveneens vrijblijvend aan deelnemen.

  • Annuleringsvoorwaarden

    • Annulering vóór de intake is kostenloos. 
    • Annulering na intake en acceptatie kost 30% van het totale cursusgeld (kosten colleges TBI)
    • Annulering 30 dagen voor start cursus of tijdens het eerste jaar: kost 50% van het totale cursusgeld.
    • Annulering 30 dagen voor de start van het tweede jaar kost 75% van het totale cursusgeld 
    • Annulering in het tweede jaar kost 100% van het totale cursusgeld.

Cookies

We vinden het belangrijk om je daar goed over te informeren. Cookies helpen ons je ervaring op onze website te verbeteren. Functionele cookies dragen bij aan een soepel draaiende website. Analytische cookies bieden ons inzicht in hoe gebruikers de website gebruiken. Met marketing-cookies kunnen we je op basis van je websitebezoek gepersonaliseerde inhoud bieden.