Grond

Abstract: Research indicates that contemporary liturgy in the Netherlands is not an area where deep concerns about climate change are adequately addressed. Dutch Protestant ministers also feel insufficiently...

Abstract: The human-induced climate crisis calls for a transformation in how human beings dwell on earth, including spiritually. This article starts from the premise that the liturgy is an important locus...

In toenemende mate klinkt de vraag of kerken zich, gezien ecologische ontwikkelingen als afnemende biodiversiteit, milieuvervuiling en klimaatverandering, niet zouden moeten inspannen om hun landbouwgrond op een duurzame manier te laten beheren.

In het onderzoek ‘Tussen duurzaam denken en duurzaam doen’ onderzochten het SCP en de PThU wat mensen bereid zijn op te offeren voor het klimaat. Daarnaast is voor het eerst specifiek gekeken naar de rol van waarden en religie bij afwegingen en leefstijlveranderbereidheid van mensen.

Hoe zijn we als mensen verbonden met de aarde waarop we leven? Vandaag de dag hebben we te maken met grote vraagstukken die direct raken aan of voortkomen uit onze omgang met grond. Bijvoorbeeld als het gaat om voedselproductie, vervoer, consumptie, klimaatverandering… Tussen het theologisch denken over zulke vraagstukken en de keuzes die christenen maken in de praktijk, wordt vaak een kloof zichtbaar. Gasten zijn in deze aflevering Mirella Klomp en David Onnekink, die er in hun onderzoeksprojecten naar streven om die verbinding tussen praktijken en geloof juist heel concreet te maken en te versterken. Wat vraagt dat van een aanpak? Welke taal en beelden spelen daarin een rol? Wat heeft theologie überhaupt nog toe te voegen aan de aandacht die er al is voor duurzame keuzes en de Sustainable Development Goals? Een gesprek over blubber, de plek van de mens, verantwoordelijkheid, wetenschap en de vraag naar de kipheid van de kip.

Bijdragen aan een beweging van christenen die verantwoordelijkheid neemt in vraagstukken rond klimaatverandering en uitbuiting van de aarde. Dat is het doel van het onderzoeksproject 'Grond' van de Protestantse Theologische Universiteit (PThU). Mirella Klomp van de PThU en Jan van der Stoep van WUR over de noodzaak van een dialoog over grond.

Het juninummer van tijdschrift Handelingen staat in het teken van onze omgang met de aarde. Klimaat- en ecologische problematieken schreeuwen om theologische bezinning op onze plaats als mensen en op hoe wij omgaan met de aarde en al wat daar leeft.
De artikelen in dit themanummer zijn eerste verkenningen van wat een focus op grond zou kunnen opleveren. De auteurs, die deel uitmaken van het projectteam Grond, verkennen in verschillende artikelen:
- het vraagstuk van de (landbouw)grond in Nederland, de vragen van diakenen en kerkrentmeesters en agrariërs rond de omgang met kerkelijke pachtgronden
- de bronnen waaruit predikanten putten om te komen tot een theologische visie op de lokale grond waar zij hun ambtswerk verrichten
- de handelingsverlegenheid van predikanten in de prediking over klimaatvraagstukken
- een historische casus die begin 19e eeuw speelt: die van de predikant-landbouwer