Symposium: Encountering the Bible through Bibliodrama and Exegesis 

Op basis van recente promotieonderzoeken uitgevoerd aan de Protestantse Theologische Universiteit (Utrecht, Nederland) blijkt dat bibliodrama over 'exegetisch potentieel' beschikt, of zelfs kan worden beschouwd als een specifieke vorm van exegese. Het genereert resultaten en inzichten met exegetische waarde, die in gesprek kunnen worden gebracht met de resultaten van andere exegetische methoden. Dit exegetische potentieel kan echter zowel worden gestimuleerd als belemmerd. Welke factoren dragen hieraan bij? En welke soorten exegetische inzichten kan bibliodrama voortbrengen? Aan de hand van concrete voorbeelden wordt een handreiking gepresenteerd die laat zien hoe een bibliodrama kan worden geëvalueerd op zijn exegetische opbrengst.

Deze presentatie introduceert de vormen van samenwerking tussen bijbelwetenschappers en bibliodramadocenten in de Finse context. De onlangs overleden nieuwtestamenticus Heikki Räisänen was een belangrijke pionier op dit terrein. De dissertatie van Minna Salmi (2018) onderzoekt de relatie tussen bijbelwetenschap en bibliodrama zowel theoretisch als praktisch, aan de hand van drie casestudy’s; dit onderzoek werd uitgevoerd binnen het vakgebied bijbelwetenschap. De presentatie bespreekt tevens hoe bibliodrama is ingezet in het academisch onderwijs aan de Faculteit Theologie van de Universiteit van Helsinki, in combinatie met historisch-kritische en andere perspectieven binnen de bijbelwetenschap.

Tot slot willen wij enkele vragen ter verdere bespreking voorleggen: deelnemers benaderen een tekst altijd met bepaalde vooronderstellingen en eigen interpretaties – hoe worden deze in bibliodrama zichtbaar gemaakt en ook geproblematiseerd? Indien relevante achtergrondkennis uit de bijbelwetenschap wordt aangereikt, hoe kan dit dan zó gebeuren dat deze informatie niet als een andere 'tekst' fungeert of de toegang van deelnemers tot de tekstwereld beperkt?

In deze lezing onderzoekt Merz – aan de hand van bibliodrama’s die zijn uitgevoerd en gedocumenteerd in onderzoek aan de Protestantse Theologische Universiteit – wat er gebeurt wanneer niet-menselijke personages, zoals de aarde, of gemarginaliseerde menselijke personages, zoals zwijgende slaven, handelende actoren worden in bibliodrama. Zij beschrijft welk soort betekenis kan worden verkregen door het verhaal te beleven vanuit het ongebruikelijke perspectief van deze personages. Tevens onderzoekt zij hoe deze processen vanuit hermeneutisch en exegetisch perspectief kunnen worden gecategoriseerd. Duidelijk zal worden dat er een groot potentieel bestaat om bepaalde exegetische benaderingen te verrijken, zoals ‘groene’ lezing van de Bijbel, contextuele benaderingen en zelfs historisch onderzoek naar gemarginaliseerde groepen.