Pastoraat en psychiatrie: Persoonlijkheidsproblematiek in de gemeente

Cursus in het kort:
Nieuw Hydepark, Doorn
2 ECTS
Cursus in het kort:
Cursuscode
D212206
Locatie
Nieuw Hydepark, Doorn
ECTS
2 ECTS
Docenten
dr. Erik Olsman
Kosten
€ 720
Max. aantal deelnemers
14
Datum
17 januari 2022 Onder voorbehoud
31 januari 2022 Onder voorbehoud
Deadline inschrijving
22 november 2021

‘Hij gaat onder mijn huid zitten!’ Persoonlijkheidsproblematiek in de gemeente


Beschrijving

Deze cursus helpt kerkelijk werkers, gemeentepredikanten en jeugdwerkers het contact met gemeenteleden of collega’s, die ‘onder hun huid gaan zitten,’ te verbeteren. Deze gemeenteleden doen iets in het contact dat anderen in de geloofsgemeenschap uit balans kan brengen. Soms hebben ze een invloedrijke positie, bijvoorbeeld als kerkenraadslid, collega, of als steunpilaar van de gemeente. In andere gevallen staat hun pastorale nood op de voorgrond maar is het moeilijk om pastorale zorg te geven, bijvoorbeeld omdat hij/zij deze zorg vraagt maar tegelijk afhoudt. In veel gevallen speelt (een bepaalde mate van) persoonlijkheidsproblematiek een rol, al is dat niet altijd meteen duidelijk. (Het omgekeerde is overigens niet het geval: er zijn ook gemeenteleden die lijden aan een persoonlijkheidsstoornis maar met wie het contact (relatief) onproblematisch verloopt!)

Deze cursus biedt inzicht in persoonlijkheidsproblematiek en gaat vooral in op contact met een problematisch verloop, zoals contact dat stroef, conflictueus of met grensoverschrijdingen verloopt. Tijdens de eerste bijeenkomst worden praktische vaardigheden geoefend met een trainingsacteur. Daarbij is er geen goed of fout! Het doel is dat iedere cursusdeelnemer een stap verder komt met wat zij / hij wil leren. De cursus biedt geen oplossing voor alle ingewikkeldheden in communicatie en/of pastorale zorg. Maar zij kan deelnemers wel helpen om de behoefte van de ander te (h)erkennen, zelf lucht te krijgen in beklemmende situaties, en het eigen communicatief repertoire te verbreden in de omgang met mensen die lijden aan (een bepaalde mate van) persoonlijkheidsproblematiek. De cursus is opgezet vanuit pastorale psychologie, waarbij de docent eigen ervaringen als geestelijk verzorger in psychiatrie inzet.

  • Doelstelling

    Na afloop kan de cursusdeelnemer in relatie met iemand met (kenmerken van) een persoonlijkheidsstoornis:

    • Kenmerken van persoonlijkheidsstoornissen benoemen
    • Reflecteren op wat de interactie met haar / hem zelf doet
    • Grenzen stellen aan het gedrag van de ander, op een heldere én liefdevolle manier
    • Pastorale noden benoemen van de ander en daarop afstemmen
    • Zichzelf – waar dat gewenst en mogelijk is – kwetsbaar opstellen
    • Het eigen communicatief repertoire uitbreiden
  • Competenties

    De deelnemer werkt aan de volgende competenties:

    • hermeneutische
    • pastorale
    • personale
    • integratieve
  • Doelgroep

    Professionals in de kerk die zorg dragen voor anderen, zoals kerkelijk werkers, gemeentepredikanten, jeugdwerkers. Niveau: HBO of WO

  • Voorbereiding

    Bijeenkomst 1

    Bijeenkomst 2

    • John Foskett, “Christianity and psychiatry,” in Psychiatry and Religion. Consensus and Controversies, ed. Dinesh Bhugra (Routledge, 2018), 51-64. Open Access
    • Neil Pembroke, “Pastoral care for shame-based perfectionism,” Pastoral Psychology 61 (2012), 245-58. (Open Access!)
    • Mark Sutherland, “Mental illness or life crisis? A Christian pastoral counselling contribution,” in Psychiatry and Religion. Consensus and Controversies, ed. Dinesh Bhugra (Routledge, 2018), 214-229. Open Access.
  • Literatuur

    • Willem van der Does, Zo ben ik nu eenmaal! Lastpakken, angsthazen en buitenbeentjes. 13e druk (Scriptum Books, 2013).
    • John Foskett, “Christianity and psychiatry,” in Psychiatry and Religion. Consensus and Controversies, ed. Dinesh Bhugra (Routledge, 2018), 51-64. Open Access
    • Neil Pembroke, “Pastoral care for shame-based perfectionism,” Pastoral Psychology 61 (2012), 245-58. Open Access.
    • Frans Schalkwijk, Narcisme (Amsterdam University Press, 2018).
    • Mark Sutherland, “Mental illness or life crisis? A Christian pastoral counselling contribution,” in Psychiatry and Religion. Consensus and Controversies, ed. Dinesh Bhugra (Routledge, 2018), 214-229. Open Access.
    • Voorlichting GGZ Rivierduinen & Lumen. Persoonlijkheidsstoornissen

    Recentere drukken van de boeken zijn ook geschikt. Samen kosten de boeken ongeveer 35 euro.

  • Toetsing

    Eindopdracht (max 1.500 woorden): casusbeschrijving met reflectie op

    1.  de bijdrage van de cursus aan de omgang met een gemeentelid of collega die ‘onder de huid’ zit
    2.  het formuleren van een (haalbaar!) leerdoel in de omgang met deze persoon inclusief inschatting van periode waarbinnen het doel gehaald kan worden;
    3.  wat de deelnemer daadwerkelijk gaat doen / oefenen om het leerdoel te bereiken

    Eindopdrachten beoordeeld met een voldoende leiden tot toekenning van de punten.

  • Kosten

    Voor predikanten die nog (minimaal) 2 punten hebben in het kader van het aangestuurde deel van de PE wordt deze cursus volledig door de kerk betaald.

  • Studiepunten

    2 EC = 56 uur (40 u literatuur, 1 u voorlichting kijken, 11 u onderwijs, 4 u eindopdracht)

  • Docent

    Dr. Erik Olsman (1980) is universitair hoofddocent geestelijke verzorging, Protestantse Theologische Universiteit. Tevens is hij voorzitter van de herziening van de nationale palliatieve zorg richtlijn ‘Rouw’ (IKNL) en ethicus in een Regionale Toetsingscommissie Euthanasie (VWS). Voorheen werkte hij als onderzoeker in medische ethiek (AMC), universitair docent in medische ethiek (LUMC) en als geestelijk verzorger in psychiatrie en palliatieve zorg. Hij is lid van de PKN en was ouderling.

  • Data & locatie

    • Maandag 17 januari 09:00 – 17:00 uur Hydepark (incl 1,5 u pauze)
    • Maandag 31 januari 09:00 – 15:00 uur Zoom (incl 1,5 u pauze)
  • Onderzoeksgroep

    Mediating Good Life

Cookies

We vinden het belangrijk om je daar goed over te informeren. Cookies helpen ons je ervaring op onze website te verbeteren. Functionele cookies dragen bij aan een soepel draaiende website. Analytische cookies bieden ons inzicht in hoe gebruikers de website gebruiken. Met marketing-cookies kunnen we je op basis van je websitebezoek gepersonaliseerde inhoud bieden.